De evolutie van de massaproductie

Stel je voor dat de lopende band niet was uit gevonden. Dan waren onze Ford’s vandaag de dag niet te betalen geweest.Met dank aan Ford Nederland.

De evolutie van de massaproductie
Henry Ford ontwierp zijn eerste ‘bewegende assemblagelijn’ in 1913 en bracht daarmee een omwenteling teweeg in het productieproces van zijn Ford Model-T. De assemblagelijn in de eerste Ford-fabriek in Highland Park, Michigan, USA, groeide uit tot het prototype voor massaproductiemethodes overal ter wereld.
Beweegreden
Het was Henry’s bedoeling om zoveel mogelijk wagens met een zo eenvoudig mogelijk design te produceren tegen de laagst mogelijke kostprijs. In die tijd konden enkel de ‘happy few’ zich een auto permitteren. Henry Fords doelstelling was ‘de wereld op wielen te zetten’ en een betaalbaar vervoermiddel te produceren voor het brede publiek.
De eerste Ford-technieken
In de begindagen produceerde Ford wagens zoals iedereen: een na een, zoals huizen. De wagen bleef tijdens de assemblage de hele tijd ter plekke staan, terwijl de mecaniciens en hun helpers onderdelen gingen halen en naar de wagen brachten om hem zo van het chassis af op te bouwen. Later werden de auto’s geassembleerd op banken die van het ene team arbeiders naar het andere verplaatst werden. Dat versnelde weliswaar het productieproces enigszins, maar Ford had nog altijd behoefte aan geschoolde arbeidskrachten om zo’n ‘met de hand gemaakte’ auto te assembleren. Het productieniveau lag dan ook nog steeds aan de lage kant en de prijs van de wagen moest hoog gehouden worden om de arbeidskosten van de mecaniciens te dekken.
De eerste stap naar automatisering werd gezet toen Henry en zijn ingenieurs machines uitvonden om grote hoeveelheden aan te maken van de onderdelen die ze voor het voertuig nodig hadden. Ze ontwierpen ook methodes om die onderdelen te monteren zo gauw ze geproduceerd waren.
Het experiment
Om zijn doel – massaconsumptie door massaproductie – te bereiken, moest Henry Ford echter nog altijd de productiviteit zien te verhogen. In het fabriek van Detroit in Michigan werden de arbeiders daartoe opgesteld op vastgestelde stations en werd een sterk touw aan het chassis gebonden, dat vervolgens in een rechte lijn voortgetrokken werd en bij elk station stilhield tot het voertuig helemaal afgewerkt was.
Het resultaat
Henry Ford was daarbij voortgegaan op de basisprincipes van pioniers als Elihu Root, die voor Samuel Colt een assemblageproces bedacht, waarbij hij de procedures vereenvoudigde door het productieproces op te delen. Naarmate hij verder ging met zijn experimenten en het proces verder verfijnde, nam het idee van massaproductie stilaan vaste vorm aan.
Om minder afhankelijk te zijn van geschoolde arbeidskrachten, maakte Henry gebruik van verwisselbare onderdelen die gemakkelijk konden gemonteerd worden door ongeschoolde arbeiders. Het experimenteren ging verder met afloopbanen en transportbanden. Zelfs de plaatsing van de arbeiders en het gereedschap werd nauwkeurig onderzocht om ervoor te zorgen dat de productielijn zo efficiënt mogelijk liep.
Let’s get moving
In elke afdeling werd het productieproces uitgesplitst in zijn samenstellende delen. Het productieritme verhoogde – soms tot vier keer sneller. Die nevenassemblagelijnen werden op elk vlak ingevoerd tot – zoals Henry ooit opmerkte – ‘alles in de fabriek bewoog’.
De lopende eindassemblagelijn
De laatste stap in dat proces werd gevormd door de invoering van de bewegende eindassemblagelijn. Beginnend bij het naakte chassis, werd het werkstuk langsheen de lijn en elk apart werkstation gevoerd tot, aan het einde, de afgewerkte wagen op eigen kracht de band werd afgereden. De aanvoerlijnen langsheen de route waren gesynchroniseerd om de juiste onderdelen op het juiste moment af te leveren.
De vruchten worden geplukt
Dankzij die combinatie van nauwkeurigheid, continuïteit en snelheid deed de massaproductie haar intrede in de wereld. In Highland Park bereikte de productie van de Model-T recordhoogten en verliet er elke werkdag om de tien seconden een auto de assemblagelijn. Ford kon op die manier zijn prijzen drukken, het minimum dagloon verdubbelen tot 5 dollar, een superieur product afleveren en uiteindelijk toch nog winst maken.
Op dat ogenblik produceerde Ford elk jaar twee miljoen Model-T’s, die verkocht werden tegen amper 260 dollar.
De Model-T zette een revolutie in gang op het platteland. De 5-dollardag en de filosofie die er achter stond zorgden voor een sociale revolutie. De bewegende assemblagelijn startte een industriële revolutie.

Bron: www.ford.nl